Orgel 50 jaar in Ontmoetingskerk

Ontmoetingskerk situatie 196750 jaar geleden werd het orgel in de Ontmoetingskerk in gebruik genomen. Niemand minder dan de bekende organist Feike Asma kwam naar Naaldwijk om op 16 september 1967 de inspeling te verzorgen. Fotograaf Wim Valstar had toen zijn zaak tegenover de kerk en maakte een foto van het modern ogende orgel dat de voorzijde van het programmaboekje sierde.

De foto suggereert een nieuw modern orgel in een dito kerkinterieur. Het betreft echter een bestaand instrument in een nieuwe jas, aangepast aan de omvang van het kerkgebouw met 750 zitplaatsen.

Eind 1960 werd besloten tot de nieuwbouw van de Ontmoetingskerk aan de Anjerlaan. Ons kerkgebouw aan de Dijkweg (op de locatie van de zes huizen waarvan onze pastorie deel uitmaakt) moest acuut gesloten worden omdat het dak gevaarlijk ging doorzakken. We moesten eruit en de oplossing werd gevonden door dubbele diensten te houden in de toenmalige tweede kerklocatie De Binnenhaven waar nu De Naald staat. Het bleek niet verantwoord geld te steken in het opknappen van de Dijkwegkerk. In 1948 was er in de Dijkwegkerk nog een nieuw orgel geplaatst door de firma Clavaux-Fonteijn uit Rotterdam. Dit instrument werd gedemonteerd en keurig opgeslagen bij de kistenfabriek van Kuyvenhoven.

De nieuwe Ontmoetingskerk kwam in 1965 gereed, maar zonder pijporgel. De eerste jaren deed een electronisch orgel dienst. Er werd toen nog flink heen en weer gepraat over een geschikt orgel in de Ontmoetingskerk en uiteindelijk werd voor advies de Orgelbouw Adviescommissie van de Gereformeerde Organisten Vereniging ingeschakeld. Deze kwam met het rapport om het opgeslagen orgel uit de Dijkwegkerk te renoveren en aan te passen voor de Ontmoetingskerk. Bij vier orgelmakers werd offerte gevraagd en de opdracht ging naar de gerenommeerde Limburgse orgelmaker Verschueren die de goedkoopste aanbieding deed. In de zomer van 1967 waren de werkzaamheden in de werkplaats van de orgelmaker afgerond en kon de opbouw en de intonatie in de Ontmoetingskerk plaatsvinden.

Dijkwegkerk situatie 1948Het binnenwerk van het orgel (het deel dat niet zichtbaar is: ruim 1.750 pijpen met alles wat erbij hoort) en de speeltafel zijn als het belangrijkste deel van het orgel van de Dijkwegkerk opnieuw gebruikt. Er zijn daarbij enkele wijzigingen uitgevoerd naar de smaak van de jaren 60 en een uitbreiding om het orgel voldoende draagkracht te geven voor de grote kerkruimte. De behuizing (“orgelkas”) en de pijpen die in het zicht staan (“frontpijpen”) zijn wel nieuw. De kerk aan de Dijkweg was veel lager dan de Ontmoetingskerk wat duidelijk te zien is op de foto van het gedrongen orgelfront in de Dijkwegkerk en de foto uit 1967 van het rijzige front in de Ontmoetingskerk. Intussen heeft de kerkzaal in 1998 een face-lift ondergaan en is de donkerbruine mahoniehouten orgelkas geschilderd in de lichte kleuren van het vernieuwde kerkinterieur.

Marinus Voorberg was adviseur bij de nieuwbouw van ons orgel in 1948. Van 1931 tot 1939 was hij op zeer jonge leeftijd organist in de gereformeerde kerk van Naaldwijk. In Hilversum werd hij dirigent van het NCRV vocaal ensemble. Voor de Naaldwijkse orgelbouwplannen ontstond contact met Voorberg en hij nam het nieuwe orgel in de Hilversumse Noorderkerk als uitgangspunt en voorbeeld. Dit instrument was een reactie op de fabrieksorgels uit de zogenaamde vervalperiode van de orgelbouw in de eerste helft van de 20ste eeuw. Het kenmerkte zich door een frisser klankbeeld en was een aanzet in het teruggrijpen op ambachtelijke principes in de orgelbouw. Om deze reden is het orgel in de Ontmoetingskerk een van de eerste representanten van een belangrijk keerpunt in de geschiedenis van de orgelbouw. Na al die jaren voldoet ons orgel nog uitstekend, een bewijs dat destijds goede keuzen zijn gemaakt!

Henk Vahrmeijer

 

Bijlage: 2 foto’s